Sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu

sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu www.phantichdautu.com

Sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu

Sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu là khả thi? Mô hình này thường được gọi tắt là M score. Nó được xây dựng và phát triển bởi giáo sư Messod Beneish. Ứng dụng của nó là dùng để phát hiện gian lận trong báo cáo tài chính.

1) Tại sao phải dùng M score?

Sổ sách kế toán là nơi không chứa ít những ma thuật phù phép trong số liệu. Chủ ý đó thường xuyên không đến từ một người mà sự đồng thuận của cả nhóm với vài phù thủy. Bởi vậy mới có khái niệm hay công đoạn của “kiểm toán sau soát sét”. Khi số liệu bị biến dạng thì lẽ dĩ nhiên hiệu quả phân tích từ nó là vô nghĩa. Thay vì tìm cách phát hiện gian lận từ báo cáo giả, ông Philip A. Fisher – tác giả “cổ phiếu thường lợi nhuận phi thường” khuyên thẳng: tin quá vào báo cáo tài chính là 1 sai lầm. Beneish có lẽ vì chuyên về kế toán nên chon nghiên cứu để phát hiện sự làm giả số liệu báo cáo. Mô hình M score được Benish áp dụng trên tập dữ liệu Compustat tất cả công ty trong khoảng 1982-1992. Mô hình đã xác định đúng tới 76% công ty giả tạo số liệu. Trong khi chỉ phân loại sai 17.5% công ty không thao túng báo cáo.

2) Những biến số trong Beneish M score

Tổng cộng có 8 biến chỉ số khác nhau được sử dụng:

  • DSRI = Days’ Sales in Receivables Index (Chỉ số phải thu khách hàng so với doanh thu). DSRI=[Short term receivable_{t}/Net Sale_{t}][Short term receivable_{t-1}/Net Sale_{t-1}].
  • GMI = Gross Margin Index (chỉ số tỷ lệ lãi gộp). GMI = [(Net sale_{t-1} – COGS_{t-1})/Net sale_{t-1}]/[(Net sale_{t} – COGS_{t})/Net sale_{t}]. Với COGS là cost of goods sold.
  • AQI = Asset Quality Index (chỉ số chất lượng tài sản). AQI = [TA_{t}-(CA_{t}+PPE_{t}]/[TA_{t-1}-(CA_{t-1}+PPE_{t-1}]. Trong báo cáo tài chính của công ty Việt Nam, chúng ta thay PPE = Tangible fixed asset (tài sản cố định hữu hình như: đất, xưởng). Lưu ý PPE là PPE(net) cho nên tangible fixed assest cũng là net. TA, CA lần lượt là tổng tài sản, tài sản ngắn hạn.
  • SGI = Sales Growth Index (chỉ số tăng trưởng doanh thu). SGI = Net Sale_{t}/Net Sale_{t-1}.
  • DEPI = Depreciation Index (chỉ số tỷ lệ khấu hao). DEPI = [Depreciation and amortisation_{t-1}/(Depreciation and amortisation_{t-1}+Tangible fixed asset_{t-1})]/[Depreciation and amortisation_{t}/(Depreciation and amortisation_{t}+Tangible fixed asset_{t})]
  • SGAI = Sales, General and Administrative expenses Index (chỉ số chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp). SGAI = [SGAE_{t}/Net Sale_{t}]/[SGAE_{t-1}/Net Sale_{t-1}]. SGAE là Sales, General and Administrative expenses.
  • TATA = Total Accruals to Total Assets (chỉ số biến dồn tích accruals so với tổng tài sản). TATA = [Profit after tax of shareholders of parent company_{t} – NET CASH FLOW FROM OPERATING ACTIVITIES_{t}]/TA_{t}.
  • LVGI = Leverage Index (chỉ số đòn bẩy tài chính). LVGI = [(CL_{t} + LTD_{t})/TA_{t}]/[(CL_{t-1} + LTD_{t-1})/TA_{t-1}]. CL: nợ ngắn hạn. LTD: nợ dài hạn.

3) Mô hình Beneish M score

Nguyên thủy của Beneish M score được tính toán gồm 8 biến (mô hình M score 8 biến):

M = -4.84 + 0.92*DSRI + 0.528*GMI + 0.404*AQI + 0.892*SGI + 0.115*DEPI – 0.172*SGAI + 4.679*TATA – 0.327*LVGI.

Phiên bản sau này chỉ còn 5 biến do người ta tin rằng 3 biến còn lại không liên quan đến M (sự tương quan ít dấu hiệu)

M = -6.065 + 0.823*DSRI + 0.906*GMI + 0.593*AQI + 0.717*SGI + 0.107*DEPI.

Chặn trên cho phép được của M là -1.78. Có nghĩa là nếu M >-1.78 thì khả năng 76% công ty đó giả tạo tài chính. Điều này được áp dụng cho cả hai phiên bản. Trong sự cẩn thận nhắc lại chỉ có 17.5% phân loại nhầm. Những cố ý thay đổi ngưỡng -1.78 thành -2.22 không được đề cập. Lẽ vì không có một chứng cứ nghiên cứu khoa học thực nghiệm để xác nhận điều đó là nên.

4) Một ví dụ với FIT

Bây giờ chúng ta tính toán M score của FIT dựa trên dữ liệu năm 2013 – 2014. Để xem xét có khả thi để nắm giữ FIT vào năm quá khứ 2015.

sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu 1
sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu 1

Và các biến chỉ số được tính toán với kết quả

sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu 2
sử dụng Beneish M score để lựa chọn cổ phiếu 2

Với chỉ số M cho 8 biến đã vượt ngưỡng, quyết định không chọn FIT là khả thi. Cần nói thêm, chúng ta không thể lấy dữ liệu bằng tay với hàng trăm mã cổ phiểu để kiểm tra. Nó cần phải thực hiện Web scraping bằng R hoặc Python hay ngôn ngữ mà bạn quen thuộc.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *